Naar de inhoud
mailwerk

BlogAdressen

Je adressenlijst opschonen: wanneer en hoe

Je adressenlijst opschonen is geen grote schoonmaak eens per jaar, het zijn drie klusjes die je uit elkaar houdt: adressen die terugkomen haal je weg, afmeldingen leg je vast zodat ze niet opnieuw op je lijst belanden, en mensen die al lang niets met je mail doen spreek je één keer aan. Het eerste doe je na elke verzending en het kost je een paar minuten. Het laatste hooguit een keer per jaar, en daar zit het denkwerk.

De adressenlijst van een boekhandel tijdens het opschonen: twee contacten met een duidelijke herkomst mag je mailen, bij een adres uit een oud bestand en een visitekaartje zonder afspraak vraag je eerst.
Verzonnen voorbeeld.

Opschonen is drie dingen tegelijk

Opschonen valt uiteen in drie soorten adressen, en elk soort vraagt iets anders van je.

  • Adressen die niet meer bestaan. Je mail komt terug met de melding dat de ontvanger onbekend is. Die haal je weg, zonder er verder over na te denken.
  • Adressen die je niet meer mag mailen. Iemand meldde zich af, of zei het tegen je aan de toonbank. Die blijven juist in je systeem staan, met een aantekening erbij.
  • Adressen waar je iets van moet vinden. Mensen die al een jaar niets met je mail doen, of adressen waarvan je niet meer weet hoe ze op je lijst kwamen.

Alleen die laatste groep kost je echt tijd. De eerste twee zijn handwerk van een paar minuten, mits je ze bijhoudt.

Stel, je hebt een boekhandel en je mailt vierhonderd mensen die je in de loop van de jaren verzamelde: klanten van de kassa, bezoekers van een leesavond, inschrijvers via je site. Zo'n lijst slijt. Mensen verhuizen, wisselen van baan of besluiten onderweg dat ze je post niet meer hoeven. Niets daarvan is een probleem; het wordt er pas een als je lijst het niet weet.

Adressen die terugkomen haal je meteen weg

Komt je mail terug met de melding dat het adres niet bestaat, dan hoort dat adres niet meer op je lijst.

Zo'n terugkomer heet een bounce, en er zijn er twee soorten. De ene is definitief: het adres bestaat niet, omdat het verkeerd gespeld is, opgeheven, of hoorde bij een baan die iemand twee jaar geleden verliet. De andere is tijdelijk, want het postvak zat vol of de server van de ontvanger lag er even uit. Een tijdelijke terugkomer lost zich meestal vanzelf op, tenzij hij drie verzendingen achter elkaar langskomt; dan behandel je hem alsnog als definitief.

Google raadt afzenders in zijn richtlijnen aan om ontvangers automatisch af te melden als er meerdere keren een bouncebericht van hun adres komt. Dat advies geldt voor elke afzender, ook voor een lijst van tweehonderd mensen.

Mailprogramma's en providers kijken namelijk mee naar wat er met je post gebeurt. Blijven sturen naar adressen die niet bestaan werkt tegen je bij de mensen die je wél wilde bereiken; hoe dat loopt staat in waarom je nieuwsbrief in de spam terechtkomt.

De meeste terugkomers zijn trouwens geen vertrokken klanten maar tikfouten: een letter die ontbreekt in een adres dat iemand snel op een kaartje schreef. Een bevestigingsmail bij het inschrijven vangt een deel daarvan af voordat het adres op je lijst staat, en dat is waar dubbele opt-in voor bedoeld is.

Afmeldingen: niet wissen, wel onthouden

Iemand die zich afmeldt haal je niet uit je bestand; je legt vast dát hij zich afmeldde.

Dat voelt tegenstrijdig, tot je ziet wat er gebeurt als je dat adres wel wist. Is het weg, dan komt het bij je volgende import uit je kassasysteem of je afsprakenagenda gewoon terug op de lijst, en krijgt iemand die netjes nee zei toch weer je nieuwsbrief. Dat is precies het moment waarop mensen niet nog een keer op afmelden drukken, maar op de spamknop.

De ACM vraagt dat afmelden snel en gratis kan: niet via een ingewikkelde vragenlijst, en niet in ruil voor iets. Een afmeldlink in elke mail die het meteen zelf regelt, voldoet daaraan. Krijg je een afmelding op een andere manier binnen, dan moet jij in actie komen:

  • Iemand antwoordt op je mail met de vraag of je hem eraf wilt halen.
  • Iemand zegt het aan de toonbank of door de telefoon.
  • Iemand stuurt er een bericht over via je socials of een appje.

Verwerk die binnen een paar dagen, en in elk geval voor je volgende verzending de deur uit gaat. Wat een afmelding wel en niet over je mail zegt, staat in afmeldingen op je nieuwsbrief.

Let op het verschil met een ander verzoek: vraagt iemand niet om zich af te melden maar om verwijdering van zijn gegevens, dan gaat het verder dan je nieuwsbrief en horen die gegevens er daadwerkelijk uit.

Stille lezers: wie kan er echt weg?

Iemand die je mail nooit opent, is niet hetzelfde als een adres dat niets meer doet.

Het getal waar de meeste mensen naar grijpen is de openratio, en dat is het wankelste cijfer dat je hebt. Sommige mailprogramma's halen het telplaatje op zonder dat er iemand keek, andere houden het juist tegen bij mensen die je mail wel lazen; wat een openratio nog zegt gaat daarover. Iemand van je lijst halen omdat er bij hem geen opening geteld werd, is dus een gok.

Kijk liever naar een paar signalen samen, over een langer stuk tijd: een jaar, of acht tot tien verzendingen.

  • Geen enkele klik op een link in al die mails.
  • Nooit een antwoord, nooit een reactie, nooit een vraag naar aanleiding van iets wat je stuurde.
  • Ook in je zaak niets: geen bestelling, geen afspraak, geen bezoek aan een avond waar je voor uitnodigde.

Dat laatste punt weegt bij een kleine zaak het zwaarst, want jij kent je mensen. Een vaste klant die elke week in je winkel staat en nooit iets met je mail doet, is geen dood adres maar een prima klant die zijn post anders leest. Google zegt in dezelfde richtlijnen dat je kunt overwegen om ontvangers af te melden die je berichten niet openen of lezen, en dat is verstandig advies zolang jij degene bent die beslist wie er onder valt.

Blijft er een groep over waar werkelijk alles stil is, stuur die dan één korte mail die een vraag stelt in plaats van iets aan te kondigen. Twee zinnen, één knop, en de vraag of hij je mail wil blijven krijgen. Wie klikt, blijft. Wie niets doet, haal je eraf. Daar zit geen afscheid in; je werkt een kaartenbak bij.

Adressen zonder herkomst, en hoe lang je ze bewaart

Kun je bij een adres niet meer zeggen hoe het op je lijst kwam, dan is dat het adres waar je het eerst naar kijkt.

Aantonen dat iemand toestemming gaf is jouw werk, niet dat van degene die er een punt van maakt. De ACM zegt erbij dat je die toestemming tot vijf jaar na de verzending moet kunnen bewijzen. Bij elk adres hoort dus minstens de datum waarop het binnenkwam en de plek waar het vandaan komt: het inschrijfformulier op je site, de bon van een bestelling, het kaartje bij de kassa.

Wat je met zo'n groep zonder herkomst niet doet, is er een mail naartoe sturen met de vraag of ze willen blijven. Zo'n mail is zelf ook gewoon een wervend bericht, en dat is nu net wat je zonder toestemming niet mag sturen. Nodig die mensen liever uit op de plekken waar je ze toch tegenkomt, zoals in meer inschrijvers voor je nieuwsbrief staat: een link op je site, een regel onder je gewone mail, een kaartje naast de kassa.

Aanmeldingen die nooit bevestigd werden horen in dezelfde hoek. Je mailt ze niet, dus je hoeft ze ook niet te bewaren.

Hoe lang je adressen mag bewaren staat nergens als een vast aantal jaren. Ondernemersplein vat de regel samen als: niet langer bewaren dan noodzakelijk is. Voor een adressenlijst komt dat op iets eenvoudigs neer. Een adres waar je niets mee doet en ook niets meer mee gaat doen, bewaar je niet.

Een vast moment scheelt een grote opruiming

Opschonen gaat het best als klusje rond je verzending, niet als project waar je een zaterdag voor vrijhoudt.

  • Na elke verzending, een paar minuten. De terugkomers eruit, en de afmeldingen die buiten de afmeldlink om bij je binnenkwamen erbij.
  • Eens per kwartaal, een kwartiertje. Hetzelfde adres dat er twee keer in staat, adressen zonder herkomst, aanmeldingen die bleven hangen.
  • Eens per jaar. De stille lezers langs de lat uit de vorige paragraaf, en die ene vraag per mail aan wie overblijft.

Wat je per adres bewaart is weinig: het adres zelf, een naam als je die hebt, wanneer het binnenkwam, waar het vandaan komt, en wat die persoon met je mail deed. Daar kun je elke vraag mee beantwoorden die later opkomt, van "mag ik deze mensen mailen" tot "wie moet ik bellen over die workshop".

Blijft er één ding over dat raar voelt: je lijst wordt er korter van, en korter voelt als achteruitgang. Dat is het niet. Honderd mensen die je post echt willen hebben, is een betere lijst dan vierhonderd waarvan je de helft nooit ziet reageren: bij die honderd kloppen je cijfers ook weer. Het getal dat ertoe doet, is niet hoeveel adressen je hebt staan maar hoeveel mensen er iets mee doen.

Samengevat

  • Houd drie dingen uit elkaar: adressen die terugkomen, mensen die zich afmeldden, en lezers die al lang niets doen.
  • Een adres dat terugkomt omdat het niet bestaat, haal je weg; Google raadt afzenders aan dat na meerdere bounces automatisch te doen.
  • Afgemelde mensen wis je niet, je legt vast dat ze afgemeld zijn, anders staan ze er na je volgende import zo weer op.
  • Beoordeel stille lezers nooit op de openratio alleen: kijk naar kliks, antwoorden en wat er in je zaak gebeurde.
  • Toestemming moet je volgens de ACM tot vijf jaar na de verzending kunnen bewijzen, dus bewaar bij elk adres wanneer het binnenkwam en waar het vandaan komt.
  • Een paar minuten na elke verzending en een kwartiertje per kwartaal schelen je later een grote opruiming.

Vragen

Hoeveel adressen raak ik kwijt bij een opschoonbeurt?

Dat hangt helemaal af van waar je lijst vandaan komt. Een lijst die jarenlang bij de kassa is volgeschreven bevat meer tikfouten en oude werkadressen dan een lijst die via een bevestigde inschrijving groeide. Tel het één keer zelf, dan weet je het voor de volgende keer en kun je ook zien of je manier van verzamelen beter werd.

Moet ik mensen die zich afmeldden ook uit mijn klantbestand halen?

Nee. Een afmelding gaat over je nieuwsbrief, niet over je administratie: facturen, garanties en afspraken bewaar je om heel andere redenen. Zorg alleen dat de plek waarvandaan je mailt weet dat deze persoon afgemeld is, zodat hij er bij een import niet opnieuw tussen glipt.

Mag ik een adres dat terugkwam nog een keer proberen?

Kwam de mail terug omdat het postvak vol zat of de server er even uit lag, dan is een volgende verzending gewoon een nieuwe poging. Kreeg je de melding dat de ontvanger niet bestaat, dan heeft opnieuw proberen geen zin. Vermoed je een tikfout, vraag het adres dan aan de persoon zelf en voer het opnieuw in.

Een stil adres kost toch niets? Waarom zou ik het weghalen?

Twee redenen. Veel mailprogramma's rekenen per adres, dus stille adressen kosten vaak wel degelijk iets. Belangrijker is dat ze je blik vertroebelen: zolang de helft van je lijst nooit reageert, kun je aan je cijfers niet zien of een mail het goed deed of niet.

Is het slim om mijn lijst door een controledienst te halen?

Bij een paar honderd adressen zelden. Zulke diensten controleren of een adres technisch bestaat, en dat merk je bij een lijst van deze omvang vanzelf aan de terugkomers na één verzending. Wat ze niet controleren is de vraag die er echt toe doet: of iemand je mail wil hebben.

Bronnen

Je nieuwsbrief maken in mailwerk?

mailwerk is een Nederlandse marketingtool. Je verstuurt er nieuwsbrieven en mailreeksen mee, in je eigen huisstijl.